Sla navigatie over

Het inschrijfproces voor onze cursussen is gewijzigd. Lees meer over de veranderingen

decoratief

'Veiligheid begint vóór de uitvoering'

24 september 2026

Thema Assetmanagement

Thema Kwaliteit fysieke leefomgeving

Redactie

Tijdens de Vakbeurs Openbare Ruimte stond één boodschap centraal in de lezing van kenniswerker Hanneke Muller van CROW: veiligheid bij werkzaamheden in de openbare ruimte is een gezamenlijke verantwoordelijkheid. Of het nu gaat om wegwerkzaamheden, onderhoud aan kabels en leidingen of werkzaamheden langs spoor- en vaarwegen, een veilige uitvoering ontstaat niet vanzelf. Daar gaan talloze keuzes aan vooraf. De lopende herziening van Werk in Uitvoering laat zien dat die samenhang steeds belangrijker wordt.

Veel professionals associëren werkveiligheid met afzettingen, bebording en tijdelijke verkeersmaatregelen. Belangrijke onderwerpen, maar volgens Hanneke slechts een deel van het verhaal. Werk en Veiligheid gaat over het organiseren van veiligheid én kwaliteit bij werkzaamheden in de fysieke leefomgeving. Daarbij spelen niet alleen de mensen op de werkplek een rol, maar ook weggebruikers, omwonenden, assets, informatievoorziening en samenwerking tussen organisaties.

De fysieke leefomgeving wordt bovendien steeds complexer. Werkzaamheden vinden plaats in drukke stedelijke gebieden, langs belangrijke infrastructuur en in een omgeving waar verschillende belangen samenkomen. Dat vraagt om afstemming tussen opdrachtgevers, beheerders, ontwerpers, aannemers, toezichthouders en belangenorganisaties.

Wie bepaalt de veiligheid?

Een vraag die Hanneke haar publiek voorhield is verrassend lastig te beantwoorden: wie bepaalt eigenlijk de veiligheid? Wie alleen naar de uitvoering kijkt, komt al snel uit bij de aannemer of uitvoerende partij. Maar de keuzes die op straat zichtbaar worden, zijn vaak al veel eerder gemaakt. Bijvoorbeeld bij het plannen van onderhoud, het ontwerpen van een project, het opstellen van een contract of het bepalen van de beschikbare ruimte en capaciteit.

Hanneke stelt: "Veiligheid is daarmee geen verantwoordelijkheid van één partij, maar van de hele keten."

Nieuwe ontwikkelingen vragen om samenwerking

Die bredere kijk op veiligheid wordt steeds belangrijker. Denk aan realtime verkeersinformatie, intelligente voertuigen, digitale ontsluiting van verkeersmaatregelen en de groeiende aandacht voor fietsers en voetgangers. Ook maatschappelijke verwachtingen veranderen. Weggebruikers willen veilig hun bestemming bereiken, terwijl uitvoerende medewerkers hun werk veilig moeten kunnen uitvoeren.

Dat vraagt volgens Hanneke niet alleen om nieuwe kennis, maar vooral om betere samenwerking. Zij zegt: "De sector kan veiligheidsvraagstukken steeds minder oplossen vanuit afzonderlijke disciplines. Verkeersmanagement, assetmanagement, uitvoering, communicatie en beheer raken steeds sterker met elkaar verweven. Daarom begint Werk in Uitvoering al vóór de voorbereidingsfase. Door vroegtijdig na te denken over maakbaarheid, bereikbaarheid, werkbaarheid en uitlegbaarheid kunnen risico's worden verminderd voordat de eerste werkzaamheden starten."

Een gezamenlijke opgave

De actualisatie van Werk in Uitvoering weerspiegelt daarmee een bredere ontwikkeling in de sector. Veiligheid wordt steeds minder gezien als een vraagstuk van tijdelijke verkeersmaatregelen alleen. Het gaat om de kwaliteit van de keuzes die partijen samen maken, van initiatief en ontwerp tot uitvoering en toezicht. Juist in die samenwerking ligt de basis voor een veilige openbare ruimte.

Meer informatie

Delen via